تبعید – 2007

در فیلم «تبعید»، زویاگینتسف به تاریک ترین و دورترین زوایای ذهن انسان نور می تابد. کارگردان روسی ظرافت ها، ظرافت ها و پیچیدگی های روح انسان را در طول روابط خانوادگی مطالعه می کند.

الکس، ورا و دو فرزندشان تابستان را در مکانی دور افتاده می گذرانند که شبیه حومه شهر معمولی است. ورا از الکس ناراضی است و روزی که متوجه می شود باردار است طوفانی از احساسات متناقض در او ایجاد می شود. الکس سردرگمی و اضطراب همسر زیبایش را به عنوان گواهی بر خیانت او تعبیر می کند. حسادت تنها اولین چالش در یک سری آزمایشاتی است که مرد باید با آن روبرو شود.

داستان فیلم در یک ناکجا آباد به طور کلی و هیچ جا به طور خاص، در کشوری بی‌نام و منظره متبلور از بلژیک، فرانسه و مولداوی می‌گذرد (فیلم‌برداری در واقع در هر سه کشور انجام شده است).

در این درام، ماریا بونوی، بازیگر سوئدی و کنستانتین لاوروننکو، یکی از بازیگران مورد علاقه زویاگینتسف، که در سال 2007 توسط هیئت داوران کن به عنوان بهترین بازیگر مرد انتخاب شد، بازی می‌کنند.

بسیاری از منتقدان این فیلم را ذهن‌آمیز توصیف کردند، در حالی که برخی دیگر از این که بدون ارائه پاسخ‌های مستقیم، پرسش‌های متافیزیکی را مطرح می‌کند، ابراز تأسف کردند. ظاهراً «تبعید» به جای اینکه درباره تنهایی عمیق و ناامیدی در برخی از غم انگیزترین اشکال آن باشد، بیشتر درباره پرسش و پاسخ است.

لویاتان (2014)

فیلم «لویاتان» مناظر خیره کننده، دیالوگ های عالی، موسیقی زیبا (آهنگساز مشهور آمریکایی فیلیپ گلس موسیقی متن را نوشته است) و طعم تلخی دارد. «لویاتان» در یک شهر ساحلی روسیه اتفاق می‌افتد (فیلمبرداری در شهرک دورافتاده شمالی تریبرکا، در ساحل دریای بارنتز انجام شد).

یکی از ساکنان بدبخت آن، نیکولای، (با بازی الکسی سربریاکوف) پس از اینکه متوجه می شود خانه اش قرار است تخریب شود تا کلیسایی به جای آن ساخته شود، با یک شهردار فاسد روبرو می شود. قهرمان داستان در حال مبارزه با شهردار است که تمام زندگی اش در هم شکسته است. تلاش برای مقاومت در برابر بی قانونی و بی نظمی، نیکولای را به “قهرمان زمان ما” تبدیل می کند.

به گفته زویاگینتسف، مقاومت در برابر شر دردناک، خطرناک، محکوم به فنا، اما اجتناب ناپذیر است. و این، در میان چیزهای دیگر، ایده مسیحی پشت درام اجتماعی است. چهارمین فیلم بلند زویاگینتسف برنده جایزه گلدن گلوب بهترین فیلم خارجی زبان شد، اولین باری که روسیه پس از نزدیک به پنج دهه برنده آن شد! این فیلم برای اولین بار در جشنواره فیلم کن به نمایش درآمد، جایی که جایزه بهترین فیلمنامه را در سال 2014 دریافت کرد.

بازگشت (2003)

آندری زویاگینتسف پس از دریافت جایزه شیر طلایی ونیز در سال 2003 برای «بازگشت»، اولین فیلم بلند خود، فوراً به شهرت رسید.

ایوان و آندری نوجوانان دوازده سال طولانی بدون پدرشان زندگی مسالمت آمیزی داشته اند تا اینکه یک روز مادرشان از آنها می خواهد که آرام باشند، زیرا پدرشان ناگهان در خانه است و می خوابد. مرد مستبد برای جبران زمان از دست رفته، دو برادر را به یک سفر ماهیگیری به دریاچه های دور می برد. این سفر حماسی زندگی را برای همه متحول خواهد کرد، در حالی که درگیری درونی تا نقطه بی بازگشتی افزایش می یابد.

سبک داستان سرایی زویاگینتسف سرراست، قوی و ساده است و در عین حال مثل گلوله به شما اصابت می کند. این داستان می‌توانست تقریباً در هر مکان، هر زمان و برای هر کسی اتفاق بیفتد. «بازگشت» حکایت قدرتمندی از پدران و پسران و قربانیان سرنوشت است که مانند یک بومرنگ برمی‌گردند. فضای بی‌نظیر تعلیق توسط کارگردان و فیلمبردار برجسته‌اش، میخائیل کریچمن، با چنان تندی به تصویر کشیده می‌شود که تقریباً فراموش می‌کنید بین افکار نفس بکشید. یک بیننده ی دقیق قطعا متوجه خواهد شد که در روز ورود پدرشان، پسرها مثالی از کتاب مقدس را بررسی می کنند: «ابراهیم [پسرش] اسحاق را قربانی می کند.» در واقع، فیلم زویاگینتسف در طول هفت روز “کتاب مقدس” خلقت – از یکشنبه تا شنبه – اتفاق می افتد. ایوان و برادرش پس از 12 سال غیبت، اولین بار وقتی پدرشان به خانه می‌آید در خواب می‌بینند – و در این صحنه و همچنین در صحنه پایانی فیلم، او دقیقاً شبیه مسیح مرده از نقاشی معروف استاد ایتالیایی آندره آ مانتنیا به سال 1480 است. «بازگشت» مملو از شباهت‌های اساطیری و مفاهیم کتاب مقدسی است، اما می‌توانید بدون آن‌ها به خوبی از پس داستان فیلم برآیید و از فیلم به‌عنوان یک تریلر روان‌شناختی خیره‌کننده لذت ببرید.

النا (2011)

در حالی که دو فیلم اول زویاگینتسف به سختی با واقعیت گره خوردند، سومین فیلم او، «النا»، نمونه ای از سبک رئالیستی کارگردان و مشاهدات سرسختانه او از پیچیدگی های شخصیت انسانی بود.

این داستان رابطه دراماتیک یک زن متوسط ​​طبقه کارگر با شوهر ثروتمند سالخورده اش و یک پسر بالغ به حاشیه رانده از ازدواج اولش است. النا، در اواخر دهه 50 زندگی، خود را بین اسکیلا و کریبدیس می یابد، جایی در میان بهشت ​​آپارتمان شوهرش در مرکز شهر مسکو و جهنم حومه فقیر خانواده پسرش، که ساکنان آن بی شرمانه از اقوام ثروتمند خود پول می مکند. برای اینکه زندگی همه را “آسان تر” کند، النا (با بازی درخشان نادژدا مارکینا) باید یک انتخاب اخلاقی سرنوشت ساز انجام دهد.

این فیلم زویاگینتسف اولین بار در جشنواره فیلم کن به نمایش درآمد، جایی که در سال 2011 به جایزه ویژه هیئت داوران مفتخر شد. در سال 2019، و بر اساس مجله رولینگ استون، این درام خانوادگی تنها فیلم روسی شد که توانست به فهرست 50 فیلم برتر دهه 2010 راه یابد.

بی عشق (2017) شاهکار آندری زویاگینتسف

در «بی عشق»، زویاگینتسف یک زوج مسکو را که درگیر طلاق سختی هستند، زیر ذره بین قرار می دهد. در حالی که هنوز به طور رسمی زن و شوهر هستند، اکنون با یکدیگر غریبه هستند. هر دو شروع به برقراری رابطه با شخصی دیگر هستند: بوریس با دوست دختر باردار جدید خود زندگی می کند، در حالی که ژنیا از رابطه جنسی با معشوق ثروتمند جدید خود لذت می برد.

آنها حتی به خود زحمت نمی دهند بفهمند که طلاق چه تأثیری بر پسر 12 ساله شان آلیوشا خواهد گذاشت، والدین خودخواه به زندگی خود ادامه می دهند و نسبت به رنج پسرشان بی تفاوتی جنایتکارانه نشان می دهند. عدم تمایل آنها به رویارویی با واقعیت زمانی نتیجه معکوس خواهد داد که پسری که حتی کسی به او اهمیتی نمی دهد ناگهان گم شود. برای بازگرداندن چیزهای از دست رفته خیلی دیر خواهد بود. “بی عشق” شما را ناامید و ناامید می کند. اما این همان احساس قدرتمند پریشانی است که می تواند برای بسیاری به عنوان یک بیداری بی ادبانه عمل کند.

آندری زویاگینتسف جایزه هیئت داوران هفتادمین جشنواره فیلم کن را به خاطر نمایش بزرگش دریافت کرد. «بی عشق» همچنین برنده بالاترین افتخار سینمایی فرانسه، جایزه سزار، به عنوان بهترین فیلم خارجی شد. این درام 127 دقیقه ای همچنین نامزد دریافت جایزه اسکار در بخش فیلم خارجی زبان شد.

نوشته آندری زویاگینتسف و معرفی 5 فیلم برتر این کارگردان از سینمای روسیه اولین بار در گروه گردشگری قطار سیبری. پدیدار شد.

نام قدیم سنت پترزبورگ در کدام زمان رو بگم؟

بله. این شهر نه چندان قدیمی که کمی بیشتر از سیصد سال قدمت داره. ولی در همین عمر نسبتا کم، به دفعات اسمش تغییر پیدا کرده. نیاز به توضیح نیست که این تغییر نام شهر سنت پترزبورگ هم همیشه دلایل سیاسی پشت خودش داشته. وگرنه تغییر نام یک کوچه گرفته تا یک شهر همیشه و همه جای دنیا به طور کل کاری عجیب و غیرمنطقی به حساب میاد. این تغییر نام و تاثیر عوامل سیاسی به قدری مشخص هست که حتی از اسم شهر در هر زمان میشه متوجه گرایشات سیاسی و اجتماعی حکومت اون زمان کشور روسیه شد.

برای درک بهتر تغییر نام این شهر و دلایل اون، بهتره از قبل یه طور مختصر تاریخ سنت پترزبورگ رو مطالعه بکنیم.

تاریخ مختصر شهر سنت پترزبورگ (سن پترزبورگ)

تاریخ 300 ساله این شهر رو میشه به 3 دوره اصلی تقسیم کرد. همان طوری هم که قبلا اشاره شد هر دوره با یک سیستم حکومتی در این کشور همزمان  بود.

تاسیس شهر سنت پترزبورگ

سنت پترزبورگ شهر بسیار جوانی است. سنگ بنای این شهر در جزیره پتر و پاول، در سال 1703 و توسط یکی از بزرگترین حاکمان روسیه یعنی پتر اول گذاشته شد. به دلیل سن کم و بر خلاف مسکو هیچ بافت شهری مربوط به قرون وسطی در این شهر دیده نمیشه. با این حال شهر تازه تاسیس سنت پترزبورگ همه عناصر یک شهر سنتی روسی را در خودش داشت. با اینکه از بیرون اصلا شبیه به قلعه های سنتی روسیه به نظر نمیرسی ولی درون شهر کلیسای جامع، ضرابخانه، اسلحه خانه، قبرستان و زندان شهر رو میبینید. همه این ها نشون میده که تولد شهر سنت پترزبورگ فقط و فقط دلیل نظامی و تهاجمی داشته.

این شهر در یک پارادوکس عجیب متولد شد. این شهر در ظالمانه ترین حالت ممکن ساخته شد. سازندگان این شهر عمدتا دهقان ها و سربازانی بودن که به اجبار به کار گرفته شده بودن. و این کار به نتیجه رسوندن ایده بلندپروازانه پتر کبیر در ساخت رویایی اون بود. شهری زیبا که به قول مورخین روس بر روی اسکلت جمجمه کارگران و سربازهای روسی ساخته شده.

پتر کبیر بنیانگذار شهر سنت پترزبورگ بود. او حتی فراتر از این شهر، بنیانگذار روسیه نوین و قدرتمند بود. بعد از چندین قرن که روسیه در انزوای سیاسی و نظامی به سر می برد، پتر کبیر تونست دوباره روسیه رو به یکی از قدرت های بزرگ اروپا تبدیل بکنه. بعدا حتما درباره جزئیات این تولد مجدد روسیه بهتون میگم. ولی این تولد روسیه جدید هم زمان بود با تولد این شهر. به همین خاطر عنوان سنت پترزبورگ به پاس تاثیرگذاری پتر کبیر در تاریخ روسیه روی این شهر قرار گرفت. هنوز هم وقتی که به سنت پترزبورگ سفر میکنیم در گوشه و کنار این شهر، واضح یا پنهان علائم حضور پتر کبیر رو میتونیم ببینیم.

سنت پترزبورگ قرن نوزدهم

در طول قرن نوزدهم، شهر به لطف نویسندگان بزرگ و شناخته شده ای که در آن زندگی می کردن تصویر اسطوره ای پیدا کرد. خیلی ها نام فئودور داستایوفسکی رو مترادف با شهر سنت پترزبورگ می دونن. داستایوفسکی جایی از زبان یکی از شخصیت های داستان چنین توصیفی از این میکنه: «هیچ چیزی وجود ندارد که نتوانی در سنت پترزبورگ پیدا کنی.» احتمالاً هم برای گفتن چنین مطلبی حق داشت. نیکلای گوگول، نویسنده معروف روسی (یا بهتر بگم اوکراینی) به عنوان یک کارمند دولتی به این شهر وارد شد. در اکثر نوشته های گوگول نفرتی نسبت به شهر دیده میشد: «اوه، به این چشم انداز [خیابان] نوسکی اعتماد نکن! من همیشه وقتی در کنار شنلم راه می روم، خودم را محکم تر در لباسم می پیچم و کاملاً سعی می کنم به اشیایی که با من برخورد می کنند نگاه نکنم.» دوست گوگول که به نام دیگر الکساندر پوشکین شناخته میشه هم ساکن پترزبورگ بود و چنین خلق و خویی داشت. یکی از معروف ترین شعرهای او به نام سوار برنزی درباره سیل ویرانگر در شهر سنت پترزبورگ بود.

لنینگراد در قرن بیستم

قرن بیستم سنت پترزبورگ با چند جنبش، انقلاب یا کودتا در فاصله سال های 1905 تا 1917 همراه بود. جنبش دهقانان ، شلیک به آنها، تشکیل و لغو دومای روسیه (مجلس روسیه)، برکناری آخرین تزار و در نهایت ورود زیرکانه لنین به شهر برای هدایت نیروهای مردمی، تشکیل حزب اکثریت (بلشویک) و به دست گرفتن حکومت جدید همراه بود.

با اینکه حکومت جدید شهر رو ترک کرده بود و پایتخت جدیدی برای خود انتخاب کرده بود (مسکو). ولی مشکلات کماکان در این شهر باقی مانده بود. در زمان جنگ جهانی دوم به مدت 900 روز این شهر توسط آلمانی ها محاصره شده بود. به طور معجزه آسا و عجیبی مردم شهر از خودشون مقاومت نشان دادن. هشتصد هزار کشته هم باعث تسلیم این شهر نشد و در نهایت با پایان جنگ جهانی این شهر نجات پیدا کرد. بعد از جنگ جهانی شهر روزهای بهتری به خودش دید و به سرعت شروع به بازسازی کرد.

سنت پترزبورگ معاصر

با فروپاش اتحاد جماهیر شوروی در اواخر قرن بیستم، مسکو کماکان پایتخت روسیه باقی ماند. در این روزها شور و اشتیاق نسل جدید به ساخت سنت پترزبورگ و رشد اقتصادی که در سراسر کشور دیده میشد به ناامیدی پیرمردهای انقلابی غلبه کرد و شهر روز به روز به سمت توسعه بیشتر حرکت کرد. در همین روزها بود که تاریخ سنت پترزبورگ و شرایط کنونی این شهر برای گردشگران خارجی جذابیت ایجاد می کرد و تا همین چند ماه پیش هم یکی از دوست داشتنی ترین مقاصد گردشگری برای همه مردم دنیا بود.

نام های مختلف سنت پترزبورگ در دوران مختلف

اولین نام شهر از زمان تاسیس – سنت پترزبورگ یعنی چه؟

پتر کبیر بنیانگذار شهر سنت پترزبورگ بود. او حتی فراتر از این شهر، بنیانگذار روسیه نوین و قدرتمند بود. بعد از چندین قرن که روسیه در انزوای سیاسی و نظامی به سر می برد، پتر کبیر تونست دوباره روسیه رو به یکی از قدرت های بزرگ اروپا تبدیل بکنه. بعدا حتما درباره جزئیات این تولد مجدد روسیه بهتون میگم. ولی این تولد روسیه جدید هم زمان بود با تولد این شهر. به همین خاطر عنوان سنت پترزبورگ به پاس تاثیرگذاری پتر کبیر در تاریخ روسیه روی این شهر قرار گرفت. هنوز هم وقتی که به این شهر سفر میکنیم در گوشه و کنار این شهر، واضح یا پنهان علائم حضور پتر کبیر رو میتونیم ببینیم.

پتروگراد، دومین نام شهر بعد از انقلاب بلشویک ها

در فاصله کوتاهی بعد از انقلاب بلشویک ها در سال 1917 و بعد از آرام شدن اوضاع اتحاد جماهیر شوروی، بلشویک ها تصمیم گرفتن اسم این شهر رو تغییر بدن. اسم قدیمی یعنی سنت پترزبورگ چندان اسم خوشایندی نبود.

“بورگ” پسوندی غیر روسی تقریبا به معنی شهر است. به همین دلیل سنت پترزبورگ بیشتر از اینکه یک اسم روسی به نظر بیاد، شبیه به یک اسم غربی و اروپایی بود. به همین دلیل نام جدید پتروگراد توسط انقلابیون بلشویک برای شهر انتخاب شد.

پسوند گراد به چه معنی است؟

“گراد” پسوند مکان در زبان روسی هست و شهرها و روستاهای زیادی با این اسم در کشور روسیه وجود دارن. این تغییر نام با توجه به حال و هوای انقلابی اون زمان شوروی چندان هم عجیب به نظر نمیرسه.

لنینگراد، شهری به یاد لنین بزرگ

نام پتروگراد برای حدود یک دهه بیشتر دوام نداشت. چرا که اتفاقی بزرگ در اتحاد جماهیر شوروی رخ داد و اون مرگ رهبر انقلابی بلشویک ها، یعنی ولادیمیر لنین بود. مرگ لنین به قدری برای انقلابیون بزرگ و عمیق بود که در سراسر این کشور یادبودهای متفاوتی ایجاد شد. از قرار دادن مومیایی لنین در میدان سرخ مسکو گرفته تا نامگذاری دومین شهر بزرگ روسیه به نام رهبر فقید. اگر تا قبل از این پتر کبیر کسی بود که روسیه رو از زیر آوار تاریخ بیرون کشیده بود و به اوج قدرت رسونده بود، ولی در این زمان لنین بود که باعث آزادی توده های کارگر و کشاورز از چنگال تزارها و برژواها بود. به همین خاطر اسم این شهر بزرگ باید به نام لنین گذاشته میشد. در نتیجه از سال 1924 و بعد از مرگ لنین اسم این شهر به لنینگراد تغییر پیدا کرد و تا زمان فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی به همین نام باقی موند.

حذف اسم لنین و بازگشت شهر به نام اولیه

بعد از فروپاشی اتحاد جماهیر شوروی خیلی از اقدام های افراطی انقلابی ها هم اصلاح شد. از جمله تغییر نام یک شهر که اصول و تجربیات شهرسازی نشون میدن که وابسته از نغییرات سیاسی حکومت ها هست. به همین خاطر اسم شهر برگشت به همون اسمی که از اولین روز تولد به اون شناخته میشد. از سال 1992 تا الان این شهر همه جا به نام سنت پترزبورگ شناخته میشه. گرچه هستن هنوز اقلیتی که تعلقات ذهنی و ایدئولوژیکی به دوران کمونیسم شوروی دارن و ترجیح میدن کماکان اسم انقلابی این شهر رو به زبان بیارن.

نوشته نام قدیمی سنت پترزبورگ چیست؟ تاریخ سن پترزبورگ یا لنینگراد اولین بار در گروه گردشگری قطار سیبری. پدیدار شد.